John Fortescue.

The works of Sir John Fortescue, Knight, Chief Justice of England and Lord Chancellor to King Henry the Sixth (Volume 1) online

. (page 19 of 87)
Online LibraryJohn FortescueThe works of Sir John Fortescue, Knight, Chief Justice of England and Lord Chancellor to King Henry the Sixth (Volume 1) → online text (page 19 of 87)
Font size
QR-code for this ebook


Francis, cum reges dominia fua dederint in forma prefignata, et donatarii poft fe filias.reli-
querint ac obierint fine fetu niafculino, reges regni illius dominia ilia concito refumunt, et
ea ex tunc retinent priftino jure corona? fua% nullo huic juri unquam renitente. Et lici.-t ex
folita ibidem confuetudine quarcumque pofleniones inter tilios et hlias decedentis palfim divi-
dantur, filia; turn non participant cum mafculis in patrimoniis fic donatis, nee filiarum filii
aliquid inde habent cum avunculis fuis ; fimiliter et in Regno Anglia?, ubi donum hujufmodi
donum talliatum vocitatur. Et ubi folum filius fenior fuccedit in hereditate pan rna, ^\ dona-
tarius talis duos habuerit filios, quorum fenior filiam genuerit qua- filium pareat, (\ fenior
filius ille orbatus filiis moriatur, hereditas fic talliata poft mortem donatarii ad filium ejus
juniorem defcendet, et nihil inde penitus participat filia fratris fui fenioris, neque filius ejus.
Ha?c fatis novit Scriptor horum, qui plufquam quadraginta annis ftuduit ac fe exercuit in



PARS SECUNDA.] De Ncitiira Legis Naturcc. 125

Legibus Regni illius, et tandem Judiciario officio ejufdem tcrrte fupprcnio diu funcflus elh
Quid tunc difFert cafus de quo contendimus a cafubus jam notatis ? Nonne ficut regnum
fuperiorem nefciens folis mafculis defcendere debere probatum ed, fic et ten am homini colla-
tam in torma jam fpecificata a folo fexu mafculino hereditari polTe iimiliter eft oftenfum ?
Quare a funili, ficut terra h;vc non poteft ad nepotem ex iilia defcendere, fic nee regnum,
quod confimili jure poftidetur, defcendere poteft ad nepotem qui jam contendit.

Et quomodo poflit mater ad filium jus trunsfundere, quod ipfa habere nequit ? Regula
Juris eft, neminem pofle plus juris transferre in alium quam fibi competere dinofcatur.
Omni profefto monftro mirabilius toret, ii femina pareret nunquan: foeta, et heret mater citius
quam fecunda, neque prodigiofum minus efle poterit, fi fiiius nedum mamillas fteriles fed et
fugeret mel de petra. H;tc cum natura; omnino repugnent, judicare fieri nequit lex natura; ;
fic nee a femina, quam regnare prohibct natura, tranlduci poterit ad filium jus regnanci. De
hiis vero amplius dilTcrere non expedit nee delecflat ; ne dicant audientes, Ouid fatagit hie
manifeftam ornare veritatem ? Nunquid argiuiientis radios iblis ipfe purgabit ? Defino
igitur, et ad fecundum quod Nepos protulit propero improbandum ; cum prolixiorem multo
ratiocinandi modum illud poftulet quam hivc tani nuda ; et non fine Sacr;e ScripturEe duftu
ilia poterint explicari.

Cap. XL

Hie ojlendit Chrijlum nun fuijje Regem 'Jiideoritm jure materno.
5(<n/^I Dominus nofter Jefus Chriftus jure parentum fuorum Rex fuiflet Judeorijm, ut




^vf-^^iKri ^^'^'"^'^ Nepos regis, cur non confimiliter ipfc nepos jure parentum ejus ex parte
(]^3^<B'^ matris fua; Rex eflet Alfiriorum, ratio non poterit explicari ; tamen n alio
quam fucceffionis jure Chrlll;us Rex extiterat Judeorum, regniun Ejus in h(jc certamine
nepoti predicfto minime fuffragatur. Conltat protedo et firmiter credinius Chriftum fuilTe
Regem Judeorum ; nam Eum fic futurum, antequam conciperetur, Angelus promifit, dicens,
" Dabit illi Dominus Deus fedem David patris Ejus, et regnabit in dome Jacob in
eternum et regni Ejus non erit finis." Et poftquam Iple natus eft, Magi Eum nedum
jure fed et re tuifte Regem Judeorum affirmaverunt, dicentes, ut fuperius recitatur, " Ubi
eft qui natus eft Rex Judeorum ?" Aliis quoque quamplurimis Sanifta habundat Scriptura
facranientis, quibus clariifime edocemur I'-iun indubitanter fuifie Regem Judeorum. Sed
tamen Eum hereditario et temporali jure fucceftionis Regem tuifi'e Judeorum Sacra non
pandit Hiftoria ; nee illud Doftorum Catholicorum fententlis eruditur. Sed Evangehfta
Matheus in initio Evangelii fui oftendit Jofeph virum Marix-, tempore nativit it'.s
Chrifti, l^eg!fi Judeorum verum fuifle heredem, ac verum heredem fingulis regibus qui
ibidem a temporibus l^avid et Salomonis, quibus concelTuni et confirmatimi luit regnum
illud a Domino, ufque ad tranfmigrationem Babilonis regnaverunt, et eundem Jofeph de
omnibus regibus illis linialiter defcendifi'e. Ac licet poft tranfmigrationem illam ufque ad



•• ,■'- ■ 1



;:■ '-'^



M^






•26 De Natu7~d Legls Naturce. [pars secunda.

Chrifti adventum non fuerat aliquis de lined regum illorum nominatus rex Ifrael aut Juda, feu
diademate Regio in/ignitus, lanieii Evaiigelitla prediclus oftcndit jus regnandi ab ultimo
ibidem regnantc ante tranfmigrationem illam ad Jofeph predichim rec^ta linea fuifTe delapfum,
ipiuin quoque Jofeph ab omnibus medio tempore illo jus ad rcgnum Judeorum habcntibus
confimilitcr tuifie progreflum. Similiter et de Juda filio Jacob de quo prophetavit pater ejus
dicens " Non auferetur feptrum de Juda et dux de femore ejus, donee veniat Oui mittendus
eft, et Ipfe erit expe6tatio gentium." Ac ipium Jofeph tempore Dominicar- nativitatis, et diu
poftea, fuilTe fuperftitem, idem Matheus manifefto revelat. (Mathel ij". C".) (Hiare cum duo
fimul et infolidum hereditaria fucceilione non potuerunt fuilTe regcs Judeorum, et ad [ofeph
jus regnandi ibidem defcendifte ex Evangelio fit probatum, dum Magi Chriftum in vita
Jofeph fuifte Regem Judeorum affirmarunt, alio quani hereditario defcentionis titulo Eum
ibidem regnaffe neceffario confitentur ; qualem Kum habuidc titulum jam con "cfti fumus dum
diximus, quod, antequam Ipfe conciperetur, Dominus promifit fe daturum Li fedem J)avid
patris Ejus, qui rex Ifrael erat, quo et Judeorum, et quod regnaret in domo Jacob, qu' et
Ilrael nominatus eft, in etcrnum, et regni Ejus non eilct finis. Sed cum eternnm
eflet et fine fine Regnum Ejus, quale humanum regnum efie non poterit, non incoiivt li-
enter intelligi poterit Chriftum fuifie fpiritualiter Regem Judeorum, de quali reono
quotidie dicimus Deo, " adveniat Regnum Tuum ;" quod regnum hie in via ve lit et
recedit. Et Ipfe Chriftus interrogatus a Pilato, fi Rex ellet Judeorum, non hoc negUKO,
ait, " Regnun) Meum non eft de hoc mundo." Non cnim ait, Regnum Meum non
eft in hoc mundo, fed dixit, Regnum Meum non ell: de hoc mundo. Vero de h jc
mundo et in hoc mundo fuiflet Regnum Ejus, '^\ jure materno aut alio quocumque tempor di
Ei ab homine defcendifll-t Regnum Judeorum. Sed profedo nedum fpiritualiter, fed et tei i-
poraliter, realiter, et de jure, Ipfe fuerat Rex Judeorum, de iiuali regno Ipfe a Pilato interro-
gatus noluit jus Suum diffiteri, fed ait, " l\i dicis quia liex fiim ego ; Ego in hoc natus fum
et ad hoc veni in mundum ut teftimonium perhibeam veritati." Voluit Ipfe namque feilens
fuper afinum Rex appellari : cui et popukis dixit, " Benedk^us qui veiiit in Nomine D
Rex Ifrael ;" et d^^ quo Propheta ait, " Noli timere, filia Syon, Ecce Rex tims venit t
fedens fuper pulium afinx'." Nam ante regem Ifraeli populo concelTurn Dominus
Moyfen neminem conftitui eis in regem nifi quern Dominus dirigeret diftrifte n.andavit.
(Deutron. xvij. C".) Ouare Saulem primum eorum regem Ipfe Dominus elegit, ungi fecit,
et conftituit Regem. Sic et David, fie et Salomonem, Jeroboliam quoque et Him, ac non-
iiullos alios Ipfe fecit reges Ifrael et Juda, qui non fucceftionis titulo fed tamen Divimt
Conftitutionis jure reges ibidem effe(5ti funt. Ouare, licet non jure fucceftionis temporali,
Chriftus tamen temporaliter, fimiliter et fpiritualiter, Rex fuerat Judeorum et totius mundi a
Domino conftitutus, Cujus Regni non erit finis, et Cujus eft Summus Pontifex Vicarius in
terris, fummam habens poteftatem, cui omnis poteftas terrena, ufque ad pedum ofcula, eft fub-
jeda. <^uaie abfit tunc fentire hanc tam celfam poteftatem fui.fte ab homine temporali fuc-



oiUini
ibi
"ler



PARS SECUNDA.] De Natu?-a Legis Natiirce. xi-j

cefTione progre/Tam. Nee diffinitis refragari potcrit quod Matheus in exordio Evangelii fui
generationem Chrilli promifit fe texurum ; quod niinime ipfe profccfturus e(i, fi gcncalogiam
Jofeph et non Chrirti iple detexerit, quale dc eo fentire nephas eire fentirctur. Nam omncs
quos iple nominat genitores ah Abraham ufque ad David inclulive, cujus David filius
Chriftus fepius nuncupatur, fuifle Chrilli progenitores nuUi dubium eft. De rehquis vero, ut
de Salomone et de cuniftis ab cis defcendentlbus ufque ad Jofeph, an eorum uliquis progenitor
Chrifti tuerat vel non, EvangeHfta explicite non revelat ; implicite tamen Chrilhim de eadem
progenie de qua et Jofeph natum oftendit, dum Jofeph virum iVIari.T apellat, quam fi de
tribu iua non tuilfet, duxilfe non licuit in uxorem ; cum per IVIoyfen dicat Dominus Numeri
ultimo, " Omnes viri ducant uxores de tribu et cognatione fua, et cundx- femina; maritos de
eadem tribu accipiant." Qj.iare Mariam IVIatrem Domini de eadem fuilTe tribu de qua et
Jofeph, videlicet de tribu Juda, Evangelium illud fufficienter declarat. Similiter et d«; David
earn defcendifle credimus, dum Chriftus tam crebo lilius David nominatur, tamen earn a
Salomone aut ab aliquo exitu ejus defcendiffe ex Evangelic predidto non docetur. Ouare
cum Lucas Chriftum de Natan, qui erat fextus liliorum David, defcendilTe fcripferit, ut
patet Luca; iij. C"., creditur eam Sanc'tam Mariam de eodem filio fuilfe progrefiam nobis
etiam revelafle, quo ex fratribus duobus filiis David concipi poteft Joleph et Mariam pro-
ceHifte. Sed quia Jofeph a Juda filio Jacob per lineam mafculinam defcendifle Matheus
oftendit, Mariam et Filium ejus a fucceflione hereditaria regni Ifrael et Juda, vivente Jofeph,
idem Matheus patenter excludit, cum, exiftantibus maribus, femina^ in hereditatibus filiorum
Ifrael non potuerint fucceHifte, ut in predido xxxij. Numeri C". manifeftiflime declaratur.
Quare cum Chriftus non temporali fucceflionis titulo, fed Divina: tantum conftitutionis jure.
Rex tuerat Judeorum, Regnum ejus Nepoti predidio fufFragium aliquod preftare non poterit
in hac lite.



Cap. XII.

T'ttulus Fratris Regis ad Regnum quod petit ur. :

;STENSO jam clariftime que probato Neptem meam, Filiam regis, patri non pofle in
Regno fuccedere, quo nee in Filium fuum ipfa poteft jus fucceflionis transfundere,
ad me Fratrem regis regnum ejus omni jure pertinebit, prout eonfiniiliter
pertinere oftendimus hereditatem in forma prenotata heredibus mafculis talliatam. Et quam-
vis expenfas ac dampna, qua- "adione injuria; in hac parte illata; fuftinui, juris vigor nichi
cum regno concederet, confiderata tamen fanguinis propinquitate qua invicein finguli conten-
dentes attingimus, folum Regnum eft, Judicum reftiflima, quod michi dcpofco tua fententi.i
judicari, quo tuo decreto orbi univerlo juftitis Veritas de cetero in calibus confimilibus
innotefcat.




'ih-i



■ '[ V lit
. I. -5 ,



■ t" '"

■..V ,d-pic.|.



De Naturd Lcgis Naturce. [pars secunda.



SEOUNTUR REPLICATIONES CONQUERENTIUM VIDELICET
CUJUSLIBET EORUM CONTRA ALLEGATA CETERORUM.

Cap. XIII.

Replicatio Filue Regis.

^^K^t^T Filia rcais hasc diutiiio recoleda filentio, quafi a finQuku in vocem fufpiriis,

rafk^3 . ...

ft fe^v fB refparfani, prorupit, dicens, Compatere, compatere inlulici mihi Jjdicuni piillima

S^^^^ tantis calamitatibus lacellitai. Contra unam duo dimicant, mulierem folani viri

' duo infultant, matri injuriatur filius, et nepteni exheredan; glifcit patruus ejus. Sed tt uniim

efl: quod exaggerat cunuiluni ma-roris mei ; tillus, qui baculus cflct fenedutis mc;r, tadus ell

mihi malleus coiiterens et comminuens omnia folacia vita:. Uuis audivit talia, die re^o,

Primo ipia fafta ? Eece in vita parentis filius nititur hereditario jure ejus dominium poflidere ! -"cr

probat Hhum mortem vero defcendit hereditas onmis, fed per vitam nunquam. Ut teni\ avis un ca jus

in vita ejus _ . . ^ . , .

non polsu foret filii mei, li obtinere poterit quod intendit ; nam jus nmile mundus non agnovit. (jua?

iuccedert. jex jus tale potuit peperiiTe .^ Revera non lex natura- ; et tamen fibi foli relinquitur cnra

noftri cafus; lex namque ilia, licet dudum omnia fecerat communiaj tamen poll hominis

reatum ipfa omnia appropriavit fudantibus qua.- ipfi jufto labore adepti funt. O*-'^ fund mi

qui patris induftria adquiritur, moriente eo, filio quafi paterni fudoris participi fuccLlTicnis

titulo lex ilia diilribuit. Sic Ifaak, fie Jacob, fie et filii ejus terram quam emit Abraham

pro fepultura pofiederunt. Sic et, licet fcelerati, filii Cayn civitatem quam ipfe condidit 'jiifiie

occuparunt ; fed in vita Abraham aut iiequillinii Cayn filiis eorum auferre non licuit aliquid

quod ipfi jufl:o labore nafti funt, nee aliquo titulo alio quam ex iufi;e poifidentis dono potuit

pofieilio hujufmodi per legem nature in alium tranfportari. Ouo tunc jure poterit rcgjium

patris mei, quod michi hereditario debetur titulo, in filium meum me vivente transferri, eum

illud ei non dederim, nee fuccefilonem concedit lex in vita parentis ? Mimianum vero fei.fum

exfuperat hoc pandere ratione. Et filio meo in contentione hac fubvcnire non poterit illud

fuper quod ipfe tarn anxie-, ut maximum tituli fui fulcimentum, appodiavit, i icens, quod

Chrifius in vita matris fua hereditario jure Rex fuerat Judeorum ; nam loc magnus

avunculus ejus ut errorem nephandum inexpugnabilibus argumentis dampnavit, Ouare jam

non relinquitur ei fubfidium aliquod cui pro fui erroris defentione ipfe poterit inniti.

Impone igitur ei, Judex difertifTima, filencium in hac lite, dum folum pofi; mortem meam fibi

competere poterit jus ad regnum. Sic que, filente eo, quietius hanc litem valebis dirimerc,

et ego pacacius ad objedla Patrui potero refpondere.



PARS SECUNDA.] De NtttUl'd Lcgis NcititrcB,



Cap. XIV.

Hie ordinat F'llia Regis proeeffum quo intendit procedere.

X[^ E^AMEN ne te moveant, Judex, qiut propofuit I<'ilius argumenta, ea nedum fed et
^(\ IKi^ omnia qua- fuafit avunculus nieus, uno Tub contexta enervare conabor. Dua;
^^iTS^^^ tantum caufs, licet multis dificrtationibus explicate, coram te panduntur, quare
feminx- in regnis, ut in hereditatibus aliis, parentibus non fuccedant ; quia videlicet fortitudine
et ratione natura eas a viris minoravit, quo ipfas viros bello fuperare, aut in foro dijudicare
natura non finit ; et tamen fola duo ha;c regis conftituunt ofHcium ; quare ea non poife
peragere, etiam regis eil: non pofle officio fungi. Hiis igitur caufis reda ratione eiifis,
amboruni contendentium argumenta, qua.- ab eifdem dependent, ctiam abfolvuntur. C|uare
caufashas primitus improvare contendam, deinde muliebrem iexuni, ut virileni, regalis officii
efle capacem, ut potero, demonflrabo.



Cai'. XV.

Jam ipj'a reprohat eaujas quct muUebre regniim impedtrent.

^I ex caufis hiis duabus fequeretur quod femince iuppreme non regnarent, fequeretur
etiam ex eifdem quod intantes, decrepiti, et languore nimio tabefcentes, cum et
D^J^r-gJ^ ipfi pugnare aut judicare libere nequiant, ut viri valitudine et atate perfe<5li, a
regnandi taftigio pellerentur ; quo nee fucceffionis titulo poffiderentur regna, cum non fl-mper
fapientes et robuftos reges poil fe hajredes relinquant. Qviare cum lixc jufta non fint, ncc ex
caufis prediftis poterit concludi feminas a regali dignitate repelli debere, cum ilhid et ilia
cadant fub ejufdem equitatis ratione. Naturale dominium, quod erat tempore humanas
innocentia; et, ut dicit Sanftus Thomas, confiftebat in officio confulendi et dirigendi, femper
per fapientes fuiflet adminiftratum, (de quali dominio Philofophus in Politicis loquens dicit,
quod vigens Intellecftu et induftria eft naturaliter dominus,) fed dominium pofitivum et parti-
culare, quod poft peccatum ab hominibus eft homini impofitum, quandoque per fapientes,
quandoque per fortes, quandoque per neutros, faspe vero per fegnes et inhertes exercetur ;
nam illud fucceffionis quandoque titulo, quandoque ele6lionis, et non femper merito virtutis
eft pofleffinn. Qiiare licet fummo agere in officio quolibet expediat, ita tamen femper a^ere
nee hominis finit infirmitas, nee officii debitum hoc depofcit : bene namque agere in oi ini
minifterio fufficit minift:ranti, quod et poteft facere femina etiam in ftatu et dignitate regali ;
non enim perfonaliter pra;liare aut judicia reddere exigit regalis cura ; fufficit enim regi adtus
hujufmodi per fufficientes explere vicarios. Sic David per Joab quam plurima bella peregit.
I. . s .



ijo De Nati/rd Legis Natui^ce. [pars secund/ .

Sic Juftiiiianus Auguftus, condendis intentus legibus, per Bcllifiirium qiuiin plurima regna
fubegit. Reges etiam per Judices legis iua; peritos melius fope quam per fe ipfos judicant
fubditorum caufas. Ouis unquam Judicum melius Debbora femina fapiente judicavit populun
Ifrael ? Quis fortius Tomyre Man'agetarimi reglna, qux* Cirum [-"criarum regem ac totii.s
Afut monarcham occidit, pugnavit bella populi fui ? (juis ih-enuc magis quam Semiramis,
dudum confors Nini totius orientis Principis, gentes ferro perdomuit, quL\^ ut Afiam etiam et
Ethiopiani ac magnam partem Indix vibrato enfe tremere compefcuit ? Nonne et .'Vmazonum
regnum, quod Temper a teminis regitur, contra omnes mundi dominos fortilllme fe defendit ?
Noil fufficeret profedio membrana ha;c mullerum nobilium qux llrenue et perjufte populos
rexerunt, ^\ commemorentur, nomina continere. Qiiid time me abjicere nituntur filius et
patruus mei ab officio in quo mulieres tot tam egregie claruerunt ? NumquiJ, /.it dixi, me
miqiiam exclufit lex qu;Tj tot mulieres regnare permilit ? Judica igitur et difcerne caufam
meam, Judicimi a.'quiirnnaj et conlidera quot Ducum, quot JVIarchionum e. quot Comitun\
qui ut Reges fuppreme regunt et judicant populos luos et eorum pra:liantur bella per prbem,
filias fuccedunt in dignitatibus et dominiis parentmn fuoruni ; et tamen inter earum ti'uK s et
meum nulla difcrepantia reperitur. Et quid li regnum Ifrael aut Juda ad feminas, ut dicit
filius meus, non legitur defcendilTe ? Revera nee legitur aliquos regum ibidem filias h djtntes
fine mafculis deceliiire. Clarum ell; igitur judiciLiin quod tu reddes in contentione lac,
icientillima Judicum. Redde igitur, et non dii^eras periuafionibus talibus fruth'ata ve fu is.



REPLICATIO NEPOTIS REGIS AD ALLEGATA MATRIS SLyt.

C.-^p. XVI. ' I

Prima ojiendit quod non ut hares Matris Jed ut lurres Avi ipfe vendicat regnum ejus:

%RiQ Filius pruftmda librans mente modefto geflu Judicem fic afFatur. O Juilitiaj
5) fi tua,' non contemplarer conftantia? gravitatem, terrerent me lorfan motiva matris
~^., mens. Sed in hoc folidatur mens mea, quod non tinnientes verborum loni fed
fententiarum gravitates funt qua? deleiftant animum tuum. Non enim ego, ut oncipit mater
mea, fimiliter et patruus ejus, materno jure poftulo regnum avi mei. (^lis noi. infanus jus
vendicat per eum quem ipfemet omni jure vanum effe dijudicat .'' Non enim n ich: ignorata
ell: tamofa ilia Juris Regula, qua; nemincm in alium plus juris transferre poflj proclamat,
quam fibi competere dinofcitur. Igitur non jure matris me.r, quod nullum ell, ego dcpofco
regnum avi mei, fed fucceffionis titulo michi per earn ab avo meo delapfo, ut hicres ejus




PARS SECUNDA.] Dc Natu7'd Lcgis Naturce.



'3'



vendico regnum unde ipfe obiit inveftitus, quod et fie michi per earn defcendifie debuit, licet
ipfa in vita avi mei ab humanis decelliflet. Nam fi non ex filia, fed de filio qui in vita avi
mei obiiTet, ego ejus nepos fuiirem, utique ei in regno jure hereditario fuccelTilTem per
medium patris mei, qui nequaquam in regno illo jus habuit, nee illud dandi aut in alium
transferendi unquam habuit poteilatem. Ouare tunc non confimiliter eidem avo ego fuc-
cedere podim per medium matris mex, licet ipfa in regno ejus jus non habeat, nee illud
dandi aut concedendi unquam habuit poteft:atem? Solum namque medium et vehiculum ipfa
ell per quod avituni regnum ad me eft ex lege naturx tranfveiftum, ficut fimis vel cortlul.i
vehiculum et medium efl'e poterit per quod trabes ab alto ducfta in edificio humili valeat
collocari, ciun funis vel cordula ilia edificii materia non exiftat ; fic et glutinum ligna con-
jungit, lignum non exiftens. Ac propinquitas fanguuiis, quam mater a patre contrahit et
transtert in filium, quafi glutinum eft per quod regnum avi conjundum eft nepot . Sic
quoque fonus medium eft per c^uodverbum tranfit in auditum, et contradus eft mediim per
quod rei proprietas a domino ejus in en^entem eft tranflata. Ouare titulo meo jam non
obviant qua: formaverunt Mater et Patruus argumcnta, dum nee in vita nee poft mortem
matris mea:, jure ejus michi pertinere vendico regnum avi mei. Sic quoque clarum jam tibi
eminet, Judicum optima, jus meum ad regnum quod petitur, dum tamen matrem nieain in
eodem non pofle fuccedere liquide valeam comprobare, quod et facere fic aggredior.



Cap. XVII.

Solum propria ditfa Filius coroborare inteiidit.

ON caufas ilia: duce, quas tam argute jam evacuavit mater mea, a me propofita:
funt ; folum a me didtum fuiffe confiteor, mulierem in regno quod fupcriorem
^ nefcit ut in dominio alio ex lege naturas non pofte fuccedere parentibus fuis.
Quod ^\ ego inevitabiliter edocere valeam, et avitum michi debetur regnum, ae Mater et
Patruus in hac concertatione fuccumbent, dummodo neuter eorum improbare valeat me Avo
predido polTe in Regno luceedere, etiam in vita matris mea;.





m terra.



Cap. XVIII.

Hie ojlendit qiialiter viulier creata ejl, ut Jemper Juhdatur viro.

CRIBITUR Genes, primo C". quod fadurus Deus hominem dixit, " Fac'amus
hominem ad ymaginem et fimilitudinem noftram et prefit pifcibus maris, et vola-
tilibus coeli et beftiis terra;, univerfaque creatura; omnique reptlli quod movetur
Et fecundo C°. " Sie formavit igitur Dominus Deus hominem de limo terra; et

.s 2.



■;.\ ibjfci

j' [■;■(] ill
:■.>'• (If)'*



-"'i'



132 De Naturd Legis Naturce. [pars second \.

infpiravit in faciem ejus fpiraculum vit:r, et faftus eft homo in animani viventem." Rx
qiiibus perfedre erudimur quod eodem inftanti quo taiftus eft homo primus, iple etiam faCl'is
eft ymago Dei et pra'fidens orbis, femina nondum plafmata; qu.x in ftiperiori Tradlatu lucidius
explanantur. Dcinde poftquam formata eft mulier, fubjecit Dominus terrani tarn viro tjuam
mulieri, et dedit eis dominium in communi ftiper omnia animatitia ejus, dicens, " Crefcite e-
multiplicamini et replete terram et ftibjicite earn, et dominamini pifcibus maris et volatilil)us
cceU et univerfis animantibufque quas moventur fuper terram ;" non auferens a viro per verba
ha;c prelatiam qua ipfum folum antea infignivit. Nam licet ambo, vir Icilicet et mulier, per
verba ha.'C dominium in communi receperint fuper omnia animantia ternu, congruum ad hoc
et bonum fuerat folum eorum unum mundi habere prx-Iatiam ; qiiia, ut ait Philofophus in
primo Politicorum, homo, qui animal politicum eft et fociale, non poteft bene in focieta'e
vivere fine aliquo pra^fidente et regente. Sic et cives civitatis cujufquc licet in iociet.'te
vivant, unus tamen eorum femper preeft cui et ceteri cives obfequuntur. Hanc primi
hominis prelatiam, San(51us Thomas in Prima Secundx- (^leftione iiij"'' xvj. Articulc quarto,
fimiliter et in tertio libro De Peg. Princ, vocat dominium naturale, quod fuper muberem
confiftebat in confulendo et dirigendo. I*'x quibus fequitur, i|uod duplex tunc habu t vir
dominium, unum in commiuii cum femina fuper onuiia animantia terra.', aliud ipfe folus
habifit, videlicet fuppremum, quod et pyeh;t'ur,)i nos vocamus, fuper feminam c: c incfta
animantia ilia; prout videmus fcpius civitates habere dominia in communi, fed 1 eftor
civitatis nedum dominiis illis fed et omnibus civibus civitatis illius pralatus eft. IVIagifter
vero Sententiarum fuper Epiftolam Pauli primam ad Corinthios xi°. C°. fic dicit, " .^Julli
dubium hominem efle fadlum ad ymaginem Dei, non fecundum corpus neque fecunium
quamlibet animse partem, fed fecundum rationalem mcntem, ubi poteft cffe agnitio I 'ei, qus
fit in fuperiore parte rationis, et non eft ymago Dei nifi quod inheret inconunutabili veritati,
et ha;c mens propter carnis conjunftioneni qua ipia et caro funt unus homo, dicitur hojmo ad
ymaginem Dei fattus." Ex quibus verbis intelligere refte valemus quod homo primus, qui
luens erat rationalis quem pra.'fecit Dominus univerfi; creatura;, etiam proprio corpo'ri ipfe
erat prelatus ; quo et nobis qui tunc in ipio ratione feminali ; necnon et mulieri, qua' poten-
tialiter in eo tunc fuerat, ipfe primus homo fuerat originaliter tunc prefectus. Ouod ^-i nos
jam fentimus, dum in eo et per eum tunc peccavimus, fenfit et mulier qua; ferpenci ait, " De
frudu ligni quod eit in medio Paradifi pracepit nobis Deus ne commederemus ;" non enim
tempore precepti illius mulier plafmata fuit, tamen in hiis verbis ipfa recognovit fe tempore
ejufdem precepti fuilTe in Adam cui foli preceptum illud fuerat promulgatum. (^uare ipfa



Online LibraryJohn FortescueThe works of Sir John Fortescue, Knight, Chief Justice of England and Lord Chancellor to King Henry the Sixth (Volume 1) → online text (page 19 of 87)