John Wycliffe.

Joannis Wiclif De ente praedicamentali (Volume 11) online

. (page 5 of 34)
Online LibraryJohn WycliffeJoannis Wiclif De ente praedicamentali (Volume 11) → online text (page 5 of 34)
Font size
QR-code for this ebook


suam perfeccionem ultimatam, quod tunc cessabit omnes
species racionabilium, et salvabitur totum genus animalis
perfeccius in iiomine, quam existentibus multis speciebus.
Unde, sicut non perficit regnum, quod sint naves eius

it'aut cetera instrumenta, nisi de quanto necessaria sunt
homini navigacio, equitacio et similia, sic non perficitur
mundus per hoc, quod sunt bestie, nisi de quanto sunt
necessarie homini ad esum, e.xcercicium vel doctrinam,
et ita senciendum est de generibus accidencium quorum-

1-"^ cumque, ut motus celi est perfectissimus motus simplex;
ideo cessante illo cessabunt alii simplices, et manebit
eternaliter motus perfectissimus, quo spiritus quiete fertur
in Deum.

Tercia causa sic ostenditur. Genus generativum prius

-i> naturaliter inest generi medio, quam speciei specialissime,
igitur illud genus intermedium prius naturaliter est genus
generativum^ quam species specialissima est genus gene-
rativum, et per consequens genus generativum secundum
quandam analogiam dicitur de illis, quia prius de genere

- ■' intermedio, et mediante illo de specie supposita, ut
in exemplo, prius naturaliter est substancia incorporea
substancia, quam est homo vel aliqua alia species sub-
stancia, quod patet sic: prius naturaliter est substancia
incorporea, quam est homo, et quam primo naturaliter

3o est substancia incorporea, tarn primo naturaliter est ipsa
substancia, ergo prius naturaliter est substancia incor-

I Old.: speciei in perfecciori ultra hoc quod participatur sue speciei.
11 -i3. navigacio, equitacio — necessaria homini ab altera manu in mar-

gine cod. suppletum. 20. Cod.: i'e hoi gui.

2. Aristot. Nat. Ausc. II 2, 6 {Ed. Par. II 263, SI): 'Ensi
Sh Tioiovaiv cil x'civca rijv vlrjv, at (.ihv anl&g, eel Sh svQfyov,
y.ui -^ f) 61 n B O- a cog Tjficiv f-vf/.a navxcov v 7t a q j^o v t cov
(fffftir yccQ ncog y.al iji-iftg rslog- di^cog yc<Q rb ov ^'vsxa- srQtjzai
Sb fv Tolg 7t£()l cpuoaocpi'ag) Svo dr/ al ciQyovaut xfjg vh]g, quae
verba Averroes hunc in modum commentatur xummae secundae
cap. Ill {sectione 24). Et intendebat, quod finis dicitur duobus
niodis, aiit sicut dicmus, quod forma est finis materiae, et
illud, ad quod pervenit res, est finis rei : et secundum hoc did-
mus, quod homo est finis rerum creatarum propter ipsuni.
10. (ien. 1. 2,



lOllANMS W ICI.Ih CAT'. 11

porea substancia, quam homo est substancia. Et idem
est argumcntum dequolibet genere generalissimo respectu
sui generis et speciei supposite. Et patet triplex racio
analogie generis, (^uodsi obicitur, cuiuslibet speciei
individuum esse reliquo perfeccius, concluditur conclusio, 3
cum impossibile sit individua contineri sub specie, nisi
constituant quendam ordinem cunstituendi perfeccionem
speciei, ut generaliter totum est perfeccius sua parte.
Verumtamen iste perfecciones in hoc difFerunt a per-
feccione essenciali specifica, quod quacumque perfeccione lo
eiusdem speciei signata perfecciones finite quo ad nos
eiusdem speciei vel equivalerent vel excederent speciem | F. nj^
dalam ; in perfeccionibus autem diversarum specierum
nuUe nobis finite equivalerent vel excederent perfeccionem
speciei superioris, et specialiter in genere substancie, i3
ubi sunt species et differencie perfccte, ut quotlibct
elementa non valerent unum mixtum, et quotlibet plante
non valerent unum animal, sicut et quotlibet bestie non
valerent unum hominem, et sic de ceteris; sed secus
est de igne et ceteris omogeniis quibuscumque. 20

14. ocdcri;! ;,"ti*/ u.\ ab allcia iiuuiu in marf^inc codicis aupplctiim.



CAPUT TERTIUM.



Conscqucntcr rcstat vidcre, que analogia rcgularitcr Genus as a
impcdit racioncm i^cncMis loyci, ct que non. Constat conccpuon; thu
namquc ex nredictis, quod esse iienerativum est ana- r^ii'tKjn^ f'f ti"^

T ' /I i" _ i^uiioial U) till;

3logum, et constabit, quod nee ens in sua maxima com- particular.
munitate, nee accidens est genus logicum, cuius potissima
causa est analogia. Ideo distingwendo genus ambiguum,
de quo Lincolniensis primo posteriorum capitulo 5", a
genere loyco, cuius generativum est quodlibet predica-
lo mentum, ut dictum est superius in uiiiversali sermone
de genere, videndum est, quomodo stabilietur genus
loycum.

Quod autem analogia non impedit, probatur primo ex I'root; this is

, , ■" . . ... shown in

hoc, quod omne generativum prius naturahter mest i. the whole

ircommunior sibi pro priori et natura priori, quam natura cencratiwi

posteriori, quia non posset inesse speciei, nisi mediante (omne

,. . ,. . cencrativum);

suo genere, ut patet ex prcdictis; aliter enmi eque

immediate foret species specialissima genus generativum,

sicut aliquod genus intermedium, quod est contra racio-

20 nem immediacionis esse. Ideo supponendo illud ex
dictis, et capiendo secundum modernos theologos, quod
Deus posset producere totum genus substancie corporee
sine substancia incorporea, quamvis forte hoc sit im-
possibile, adhuc patens est ponentibus mixtum non posse

2b esse sine dementis componentibus, quod genus corporum
simplicium sit prius naturaliter genere corporum mix-



7. Cf. Commentaria Robert! Lincolniensis in libros Post.
Arist. 5 {Ed. Ven. f. 5): Si vero subiectum concliisiouis sit
repertum actualiter in his, in quibus possibile est per natiiram
suam universaliter, aut ipsum est universale univocum penitus,
ant ipsum est universale ambii^uum dictum, scilicet de
suis iuferioribus secundum mod as diversos, ut put a
secundum prius et pusterius vel secundum fortius et debilius;
si itaque ipsum sit universale ambiguum, ipsum est innominabile
nomine uito univoce.



26 JOHANNIS WICLIF CAP. III.

torum, tt tam necessario causuns ipsum, sicut substancia
causat accidens. Ergo talis analogia non toUit racionem
generis loyci, et evidencior est predicacio de corpore
inanimato presupposito ad corpus animatum, et de
corpore sensibili presupposito ad corpus intellectivum, 3
et ita de aliis gradibus naturalibus generis ad speciem
et speciei ad speciem specialissimam.
II. ill tigiircs; Item de numeris videtur, quod prius naturaliter sit
quantitas discreta, quam continua, et cum ille sunt
differencie ex equo dividentes genus quantitatis, sicut lo
faciunt omnes proxime differencie suum genus, videtur,
quod non repugnat per se esse in eodem genere cum
lioc, quod unum per se causa alterius prius participet
eodem genere. Antecedens patet ex hoc, quod non
potest esse substancia continua, ut purum corpus, nisi i3
esset quantitas discreta. Sed econtra quantitas discreta
posset fundari in substanciis, in divisionibus, sive punc-

talibus ut sive multiplicati, ut angulus, cum

hoc, quod non esset quantitas continua; quia, si non
est natura corporea, tunc non est quantitas continua, 20
et istam conclusionem diffuse declarat Boecius in
principio Arismetice sue, ostendens, quod arismetica
racione numeri, qui est subiectum arismetice, est prior,
ut iure, quam aliqua alia scientia doctrinalis; nee hoc
vertitur in dampnum loquendo de numeris, qui sunt res 2?
racionis, ut numerus ydearum vel aliarum veritatum
eternarum. sed et loquendo de numeris, quibus substancie
constituunt formaliter multitudinem existentem. Videtur
eciam patere.
HI. in qualities: Item de qualitatibus est conformis racio; nam que- In)
libet qualitas superaddita, cum resultat ex prima, pre-
supponit primam tamquam suum principium, sicut

7. .specialissimam addidi. i5. Cod.: pii coiq verba suspccta.

18. posl lit in cod. lacuna decent fcrc UUerartun.

22. ('f. Boetius de Arithmetica I i {Migne Cursus Patrol,
vol. LXIII 1082 A): Quae igitur ex his (scil. di.sciplini.-;) prima
disceyida est, nisi ea, quae principium matrisque quodammodo
ad ceteras obtinet portionem? Ilaec autem est arithmetica.
Haec enim cunctis prior est, non modo quod hanc ille
Jniius mundanae molis conditor Deus primam suae habuit
raciocinationis exemplar, et ad hanc cuncta constituit, quae-
cumque fabricatur racione, per numeros assignati ordinis in-
venere concordiam; sed hoc quoque prior arithmetica vocatur,
quod quaecunque natura priora sunt, his sublatis simul poste-
fiora totluntur. — Jnde Wiclijii verba: aut iure.



CAI'. HI. i)K ENTK PRKDICAMKNTAI.I. 27

accidens prcsupponit suuni subiccUini ; ergo talis ana-
logia noil cxcludit racionem generis loyci, cum taliter
analoga sunt in eodem genere. Et si iingatnr I^eum dc
potencia absoluta posse signare qualitates secundas sine
3 primis, eo, quod ideo ingrediuntur earum composicionem :
adhuc Stat racio de numeris, liguris, de proporcionibus
et quollibet siniilibus. Deus enim de potencia sua ab-
soluta non [lotest signare quaternarium, nisi presLqiponit
duos binarios alterius speciei, et sic generaliter species

lonumeri minoris est prius natura, quani species numeri
maioris, et conformiter triangulus est prima tigura, quam
ojiortet cadere in composicione quadrati, si est, et qua-
dratum in forma pentagoni, et sic in infinitum, non
autem econtra, specialiter secundum ponentes composi-

i?cionem continui ex non quantis; secundum illos enim

F. 11)3' Stat triangulum esse sine | quadrato et quadratum sine

pentagono, et sic de ceteris.

Et de quotlihet proporcionibus est par racio, quia IV. in

1 •]• ^- . • • • proportions,

proporcio equabuitatis est prmia omnium, a qua omnis

20 inequalitas procedit, et minor proporcio presupponitur
ad maiorem, sicut minor substancia ad maiorem, et
nedum hoc, sed relacio unius generis intermedii prc-
supponit relacionem alterius generis intermedii, ut omnis
relacio fundata in qualitate prcsupponit relacionem

23 fundatam in quantitate, cum tales relaciones presupponant
sua fundamenta, et quantitas sit prius qualitate.

Propter talia videtur michi, quod sufficit ad racionem Cenus logicallv
generis logici, quod sit natura positiva multis speciebus ''positive^ jd'Jii'
communicata sine participacione sue essencie secundum ''^ wiiich many

... ,. .„ . . ,. speciijs share.

3o magis et minus, et lUam ultimam differenciam intellexi but there is m,

_ • • ••'>/"> • .. more or less in

superius per ,,univoce communican . (^uamvis autem 0,^,

in qualibet supradictarum racionum includitur altissima P'l'ticipation.

difficultas, tamen sufficit hie declarare univocacionem

sufficientem et requisitam pro genere, sicut eciam omnes

35 substancie conveniunt in hoc, quod nullum illorum est
reliquo magis suum genus, quam quodlibet eiusdem
generis, quia nulla essencia vel natura suscipit ad
istum sensum magis aut minus. Sed sicut Deus est magis
ens, quam substancia, sic substancia est magis ens, quam

40 accidens, et unum tale reliquo magis accidens; non sic
autem de suprerno genere loyco. Patet illud sic: eo



16. sine addtdi. 20. Cod.: proporcio bis. .io. Cod.: iiitcllcxi priq
superius. 3). eciam] cod.: enim.



2 8 JOHANNIS WICLIF CAP. III.

Tluci; ipso, quod aliquod est genus alteri, est ipsum sibi sub-
to tht linihation stanciale vel essenciale, et nullum tale potest participari
coiiccimng^^ secundum magis et minus; ergo nullum tale genus potest
secundum racionum sue essencie participari suis per se
inferioribus secundum magis et minus; patet ex racione 5
generis.

I. If a substance Sed contra istud tripliciter. Primo sic. Aliqua sub-
admits of more . ,. ... '

or less, tliis is stancia est reliqua magis substancia, ut patet de sub-

noi \yiiii regard jjtgncia prima, ut in Predicamentis, capitulo de substancia.

to Its essence ' ' ' _ ' _

but to an Ergo Stat genus loycum communicari secundum magis lo
accident. ' . \ ,. , . . . , "^

et minus. Item qualitas, relacio, accio, passio secundum

autores suscipiunt magis et minus; ergo stat cum racione
generis logici, quod suscipiat magis et minus. Item
precipue tante est quecumque substancia ens, quante
est substancia; sed aliqua substancia est reliqua magis 1 5
ens, ergo aliqua substancia est reliqua magis substancia.
Ad primum dicitur, quod substancia, sicut el quodlibet
aliud genus, habet preter racionem sibi essencialem,
passionem vel proprietatem sibi accidentalem, et se-
cundum illam potest suscipere magis aut minus; non 20
autem secundum essencialem racionem, ut racio posterior
substancia et quasi passio sibi inseparabiliter acciden-
taliter est per se subici accidentali absoluto, ut patet
post, et secundum hoc sicut secundum subieccionem
predicacionis est prima substancia maxime substancia, 25
ut dicit Philosophus, id est magis substat accidenti vel
predicacioni.

II. Quality may Et per hoc patet ad secundum. Nam qualitas quo ad

be more or less . . . . . . . .

manifest, but intensionem et remissionem, que est eius passio, suscipit
i't"remain^s'the "''^f^'-'^ '^^ minus, cum una sit magis longa vel lata; sed 3o
same. nullum istorum generum suscipit quo ad racionem eius
essencialem magis aut minus.

III. 'Ens' may Ad tercium dicitur, quod iste terminus ,,ens" potest
used tor cenus .... , .

or for Its supponere simpliciter pro genere vel eius specie, et sic

species. j^gj proposicio vera. Si autem analoyce supponat, tunc 33

false implicatur equalitas inter racionem generis et

racionem transcendentis, que non potest esse, cum non

potest esse equalitas vel propria comparacio inter unam

38. Cod. : compacio.

8. Cf. Aristot. Cat. Ill 7 (Ed. Par. I 3, 34 55.). "Eti at
ncimrai ovaica, d/or to zolg ci/.Xoig cinaoLV vnoy.elod'CiL, xal navru
Tu al/M xazcc rovroiv xaTrjyOQsla&ai, ^ sv avrcttg eivai, diet
xovxo [idharcc ovaCai kayovrat- 26. Arist. Cat. Ill 7. Cf.

notam praecedentem.



CAP. III. DE ENTE PREDICAMENTALI. 29

speciem et aliam eiusdem generis. Et ex isto patet, quod There can be
,, , • ' ^ • ^11" comparison

non scquitur: Substancia incorporca est prius natura pioperly

substancia, quam homo est substancia, ergo substancia AiroM-fa
incorporea est magis substancia, quam homo est sub- comparacio)
5 stancia. Prioritatem cnim nature, sicut et essencialis sV^des and
maioritas perfeccionis dicit maioritatem entitatis sic, M""*-' ,|"^"ame ■'cm'"-
proporcionaliter ut aliquid est reliquo perfeccius est ilierctoro none'
: ' . . ^ , . lA .. between

ipsum magis ens, ita, quod summe ens est Deus, et corporal

gradatim alia, ut sunt ipso plus aut minus participancia ''.[',[d'"'""/p'^|'"/

10 — Deus enim, ut copiosius vel minus copiose communicat sulistance((jod).

bonitatem suam creaturis, quibus illabitur, facit eas pro-

porcionabiliter magis et minus entes. Ipse cnim est

mctrum aliis, ut sint, et ut tante sint.

Videtur tamen quoddam lovcis calumpniabile, quod Doubt; wiictlier

_ . ^ • ,• c • "1 thine is more

1 ? res, ut sunt Deo propriores in essenciali perreccionc, ,., being (magis

sunt magis entes, et, ut sunt distanciores, sunt """'""s j^'|^)ji'^''^J^^fi^Yia'i

entes. Nam quelibet creatura creatur infinitum distare pertection to

a Deo quo ad perfeccionem essencialem, cum Deus sit

qualibct creatura infinitum perfeccior; tante enim Deus

20 distat a qualibct creatura in perfeccione essenciali,

quante distaret, si infinitum magna latitudo perfcccionis

F. i(i<') essencialiter esset intercise f | creatura, sed tunc infinitum

distaret; ergo modo, ut dicit Augustinus

Nee proxima res Deo distaret ab eo in perfeccione

2? essenciali, sed eadcm res numero posset nunc plus et

nunc minus distare a Deo per creacionem aut an-

nichilacionem, et per idem nunc posset esse maior

proporcio perfcccionis Dei ad perfeccionem creature,

et nunc minor, sicut de proporcione distancie situalis.

14. Cnd. : q'daVj)/ quibiisdam .'^ 22. locus coyrup/ux ; fortiis.w inter se
et creatiirani legendum. 23. post Augustinus in cod. lacuna sex fere

litterarum.



CAPUT QUARTUM.



Neither being Ex istis facile est videre, quod nee ens, ncc accidens

its'xvlde'st^seii'se in •'^ua maxima communitate sit genus loycum, quamvis

is a genus utrumque illorum sit eenus amhieuum.
logically. ^ ^ ...

Being is not a '^^ ^^^^ ponuntur communiter tnplices raciones. 5

genus: Prima ad hoc, quod sit eenus lovcum, oporteret

I. Because it . . '. ^ ..." ...

does not quod dtceret quiditatem sui subiecti; sed non sic tacit

'miiddiu'! ^^^ i^ ^^''^ maxima communitate respectu alicuius, ideo

nuUi est, ut sic, genus lovcum; maior patet ex de-

scripcione generis, quam ponit Porphirius capitulo 2° lo

et Aristoteles Topicorum; et concordantur omnes philo-

sophi, quod genus predicatur in quid; aliter enim non

esset pars quiditativa sue speciei; et minor patet ex eo,

quod de nuUo scitur per hoc, quod est ens, nisi questio

,,si est" de eodem, et cum ilia distingwitur generaliter 1 3

a questione ,,quid est" de omni habente quiditatem sui

subiecti, quia tunc per hoc, quod est ens, innotesceret

quid aliud esset, ab alio diffiniendo, quod est impossibile,

cum omne singulare convenit in esse cum quolibet.

II. Any genus Sccunda racio sumitur ex eadem radice. Nam omne 20

dirtiVentiated; genus natum est habere duas difterencias sue divisionis

et speciei constitutivas, sed sic non potest ens habere

9. Cod.: poro. i5. Coii.: dcod'. 21. Cod.: sui.

10. Cf. Porphvrii Phocnicei Introduct., cap. 2 {In editione
Arhtotelis Veneta, lo52, p. 1' et 2): Triplicitev igitiir cum genus
dicaiiir, de tertio apud philosophos sermo est: quod etiam de-
scribeiites assignaverunt, genus esse dicentes, quod de pluribus
et differentibus specie in eo, quod quid est praedicatur, ut

anijtial Quare de pluribus pracdicari dividit genus ab iis,

quae de uno solum eorum, quae sunt individua, praedicantur.
Hoc vero, de differentibus specie, separat ab iis, quae sicut
species praedicantur, vel sicut propria. In eo autem, quod
quid est, praedicari dividit a differentii.9 et communiter
accidentibus . . . ct Ari.stot. Tt)p. I 4 {'?), h [Ed. Par. I llfi, 8 sr/.):
Fsvog 8' sari rd ■aaxk tcXhovcov xm- SiatpaQOVTCov rca si'Ssi sv
T(o TL Ban xaTTjyOQOvusvov.



CAP. IV. DE ENTE PRKDICAMENTAI.I. 3i

in sua maxima communitatc; ergo non potest esse and the
genus logicum. Maior patet ex hoc, quod nullum genus inipi'ics i
potest principiare specjes ditVerentes, nisi formaliter per contrary m

' . , r r t ... . „. . winch it does

diti'erencias, et certum est, quod si deliciant ditierencie not share; but

1 ^ 1- • .. ,- ^ u- »• _ • tile contrarv ot

.-^ complete divisive, tunc roret una pars subiectiva generis, i,^.i„„ j^ that
que non esset species, ut si esset animal, quod non ^'■'I'di docs not
esset racionale vel irracionale, tunc oporteret poncre
speciem animalis, quod non communicaret cum racionali
vel irracionali ; et cum ilia species plus convenit cum

louna illarum specierum, quam cum altera, relinquitur,
quod alia sit differencia communis date speciei et alteri,
licet ditlerenter, sicut a nobis plurimum ignote. F.t
tninor racionis patet sic: Omnis ditlerencia generis dicit
aliquid extra racionem eiusdem generis, et implicat

i5ipsum habere contrarium, a quo differt; sed nichil
potest esse extra racionem entis, sicut nee ens potest
habere contrarium, ergo ens in sua maxima communitate
non potest habere differenciam. Nam racionale, etsi
non dicat accidens, dicit tamen formam substancialem,

20 que non est per se in genere substancie, et ita gene-
raliter quelibet differencia substancie corporee dicit
partem qualitativam talis substancie, que est extra tale
genus; ymo differencia substancie generalissime dicit
actum et potenciam, que est extra genus substancie, et

23 ita est de omni genere accidentis, quod dicit suum
subiectum ; sic enim non potest esse de ente, cum a
nuUo potest ens simpliciter differre, ergo etc. Non enim
posset ens simpliciter habere nisi non-ens intelligibile,
ergo ens simpliciter a nuUo potest differre. Patet hoc

3o ex dictis, quod ens est communissimum intelligibile,
sed commune sibi et suo differenti foret communius,
si aliquod poterit esse tale. Ideo patet nullum posse
esse tale.

Ex istis incidentaliter patet, quod nee transcendens, Hence neither

35 nee Deus potest diffiniri. Patet sic: nichil potest diffiniri, transcendental
nisi quod potest habere genus et differenciam ; sed ""'" j'">^ _^*"
neutrum istorum potest habere genus et differenciam, ergo
neutrum istorum potest diffiniri. Si enim Deus haberet
genus, tunc illud genus esset ipso prius requisitum ad

40 suum esse, et si haberet dilTerenciam, tunc non esset
summe simplex, sed includeret in se possibile et actuale,
a quibus caperentur ille ditierencie, quod est impossibile.

3, 4. Cod.: Ill drais (s/c). 32. Cod.: p/.q' iillni.



32 .lOHANNIS WICI.IF CAP. III.

Et si obicitur, quod Dens differt a creatura, ergo aliqua
differencia dilTert a creatura, dictum est, quod equivoce
loquuntur philosophi de differencia. scilicet qua effi-
cienter, ct qua formaliter unum differt a reliquo.
nifferencc is of Differencia, per quam unum differt a reliquo, capit 5
PorplijTy^say''s! tripliccm subdivisionem secundum Porphirium: vel quod
sit substancialis qualitas, per quam substancialiter una
species diff'ert a reliqua; et ilia est proprie unum quinque
universalium. Vel quod sit passio vel proprietas, in qua
res unius speciei differt de tanto a reliqua. Vel tercio, lo
quod sit accidens separabile, per quod efficitur non
solum res diversarum specierum, sed res eiusdem speciei
accidentaliter distinguuntur ab invicem; scilicet uno | tali F. k/)'
differt aliquid formaliter a reliquo. Ideo omnis differencia
formalis est relacio equiparancie in re, fundata in re i5
diffcrente, cum sit formaliter unum differre a reliquo.
Et talium relacionum alia est realis, quando habet in
subiecto fundatum distinctum; aliqua autcm est solum
relacio racionis, quando caret fundamento distincto a
subiecto, et tales sunt quotlibet differencie in Deo, quas 20
patet non ponere in eo multiplicitatem aut composicionem.
Differencia autem primo modo dicta reducitur ad diffi-
nicionem, quam cum Dcus non potest habere, patet,
quod non potest difliniri. Nee per idem genus generativum
dcscribitur, cum per posteriora, que sunt nobis nociora; 25
et per idem sequitur, quod nee Deus, nee ens analogum
habet passioncm, ut vcrbum ct creativum non sunt
passionos entis et Dei, scilicet ut passiones; et per idem
nichil predicatur essencialiter vel per se de Deo, sed
proporcionalia habet. Tercia racio, quare ens non est 3o
genus, tacta est superius, scilicet, quod ens equivoce
communicatur suis inferioribus secundum magis et minus,
quod alienum est a genere loyco.



10. Cod. n reliqua.

C>. Cf. Porphyrii introduct. Cap. IV {Ed. AristotelixVencta 1 5):
Differentia vcro ct cnmmnnitcr et proprir et propriissime dicatur.
Nam cnmminiiter quidrm diffcrre alterum ab altera dicitur,
quod alternate differt qiinaimquc viodn, vel a se ipso vel ab
alio . . . Proprie autem differre alterum ab altera dicitur, quando
iuseparabili accidente (WicUf: passio vel proprietas) alterum ab
altera differt. . . . Proprii.'t.'iime autcm differre alterum ab altera
dicitur, quando specijica differencia differt.



CAP. IV. DE ENTK PREDICAMKNT.M.l. 33



CAPITULI QUARTI APPENDIX.

(^Liod autem ens sit ambiguum, ut dicit Lincoliensis,
et Aristotelcs loquitur 7" Phisicorum 3i", prohatur sic:
ad esse talis generis sufficit quod sit quomodolibet
3 univoce communicatum speciebus . . .

I. Verba Quod autcm — speciebus aliquot lineis post a
genere loyco scripta sunt, reliqua pagellae parte vacante. In
margine vero leguntur haec ad probatur sic adpicta: Vide de
isio, primo libro & {id est disiinctionc), numero distinctionis non
addito. Sed ex tolo opusculnvum W'iclifii, in hoc codice exliibi-
torum ordine coicere licet, Wiclifium nos relegare ad Tractatum
dc Elite in communi, cuius liber primus inde a folio 158 usque
ad 161' legitur. Ex hunts igitur libri cavite quarto affem'
libet haec: Sed quatuor mancrics (.sic) dicitur genus lovcum
vel metapliisicum .... Sed genus loycum subdividitur in tiia
membra; quia aliquod est secundum se genus, ut decern Cate-
goriae, ut patet 5" Metaphisice, capitulo 7". Sunt enim forme
simplices positive per se intente a natura . . . Secundo moJo
dicitur analoyce partitum per se speciebus esse genus illis, ul
ens secundum Lincoliensem primo Posteriorum capitulo 5" e.st
genus omnibus categoriis etc. etc. 2. Fdncoliensis cf. supra pag. 9
et jiassivi ?. Cf. Aristot. Nat. ausc. \'II 4, 1 1 (Ed. Par. II 340,
11 ss.): Kal Gt]fi(xivsi 6 Xuyog ovrog, uti to yavog ovj^ I'v n ccXXa
itaQd xovro Xavd'ccvsi iiollu- tlai rs riav o^covviiiwv at j.tkv
Ttolh aiihy^ovaai , at 8h t-yovaat riva u^iotuTrjza, at 8' lyyhg y yhvfi
7/ dvaXoyia, 6'(o ov Sov.ovatv o^icoi'Vfit'aL tlvat, ovaai. TJi'jTf^ ovv
tTi-QOV TO tidog, i-av ravtu Iv c'dlcp 7/ av alio Iv a'/.Xcp; quae
verba Averroes hunc in modum commentatur {Ed. Ven. I\\
fol. lol): aequivocorum autem alia sunt diversa in se, alia sunt



Online LibraryJohn WycliffeJoannis Wiclif De ente praedicamentali (Volume 11) → online text (page 5 of 34)